Strategie zapobiegania samobójstwom młodzieży

Strategie zapobiegania samobójstwom młodzieży

Do strategii pośrednich, które mają na celu zapobieganie zachowaniom samobójczym młodzieży, należy przede wszystkim:

1) wykrywanie i leczenie zaburzeń psychicznych, związanych z wysokim ryzykiem samobójstwa (głównie depresji, psychoz, uzależnień);

2) wykrywanie i usuwanie stresorów(tj. problemy szkolne, rodzinne, z prawem, choroby fizyczne, utrata bliskich osób).

W przypadku wystąpienia u ucznia widocznych tendencji samobójczych stosuje się strategie bezpośrednie, polegające m.in. na szczegółowej ocenie ryzyka samobójstwa przy użyciu specjalnych skal psychometrycznych przez psychologa lub psychiatrę. Ponadto podejmuje się odpowiednią do występujących zaburzeń psychicznych i sytuacji rodzinnej psychoterapię (patrz aneks 3). Jeżeli utrzymują się tendencje samobójcze, należy koniecznie kierować ucznia, najlepiej przez lekarza psychiatrę, do szpitala celem ratowania życia.

 

Profilaktyka samobójstw w szkołach to przede wszystkim:

• wzmacnianie zdrowia psychicznego nauczycieli;

• wzmacnianie poczucia wartości uczniów;

• trenowanie u uczniów wyrażania własnych emocji;

• zapobieganie przemocy w szkole;

• dostępne informacje o placówkach interwencji kryzysowych i psychiatrycznych.

Warunki skutecznej interwencji po próbie samobójczej ucznia

Jeżeli zawiodą metody profilaktyczne i dowiemy się o podjęciu przez ucznia próby samobójczej, po bezwzględnie zalecanej konsultacji psychiatrycznej należy pamiętać o sprawdzonych wskazówkach w trakcie pierwszych z nim kontaktów:

• wsparcie, dawanie bliskości, okazanie zrozumienia, akceptacja;

• szczerość kontaktu, empatia (współbrzmienie w zakresie emocji i poziomu intelektualnego), zaufanie (uwaga! Nie obiecywać zachowania tajemnicy odnośnie aktualnych tendencji samobójczych);

• czytelność intencji, przekazów, w tym udzielanych informacji na temat zjawiska samobójstw;

• świadomość własnych ograniczeń;

• umiejętność zaakceptowania braku dobrego kontaktu z uczniem;

• uznanie próby samobójstwa za fakt historyczny (pozwala na obniżenie poziomu ekspresji emocji, utrzymanie dystansu do tego, co się stało);

• adekwatna do możliwości deklaracja własnej dostępności i dyspozycyjności;

• dzielenie z innymi odpowiedzialności za kontakt z uczniem;

• wzajemne zobowiązania, w tym „nie samobójczy” kontrakt z uczniem (umowa, co do potrzebnego czasu na załatwienie akceptowanych rozwiązań i sygnalizowania wszelkich trudności przez ucznia);

• dokładne poznanie faktów, rozpoznanie przyczyn tendencji samobójczych;

• koncentracja na głównych problemach ucznia i ich pozytywne prze-formułowanie, jeżeli jest to możliwe;

• wskazanie różnych systemów oparcia / zasobów (wewnętrznych i zewnętrznych), podjęcie konkretnych działań(np. telefon interwencyjny do opiekunów);

• zadbanie o maksymalne bezpieczeństwo ucznia, (gdy duże ryzyko samobójstwa – wezwanie pogotowia ratunkowego i przymusowe umieszczenie w szpitalu psychiatrycznym).

Podczas interwencyjnej rozmowy z uczniem należy unikać:

• podtrzymywania wyobrażeń ucznia o naszej wszechmocy;

• koncentracji na instrumentalnym („na pokaz”) aspekcie próby samobójczej (niedocenianie zagrożenia);

• blokowania tematu śmierci i samobójstwa (stwierdzeń: „nie mówmy o śmierci”);

• zaprzeczania temu, co mówi uczeń, osądzania go;

• ujawniania bezradności i / lub rezygnacji z udzielenia pomocy, często samo wysłuchanie jest skuteczne.

Dodaj komentarz